Terugblik: ‘De toekomst van het Food Center Amsterdam’

5 juli 2012

Gepubliceerd door: Jelmer Kranenburg

Van 26 tot 30 maart vond het Food Lab plaats van Creative City Lab (CCL), dat in opdracht van het bureau Herstructurering werd georganiseerd. Het doel van dit lab was om de consortia binnen het aanbestedingsproces te inspireren tot het vormen van een visie over het verduurzamen van de voedselketen en wat dit betekent voor de toekomstige rol van het Food Center Amsterdam.

Juist de laatste jaren zijn er vele nieuwe trends en ontwikkelingen waar te nemen als het gaat om het verduurzamen van de lokale voedselketen. ‘Deze ontwikkelingen en een visie daarover zien wij nog onvoldoende terug in de plannen van de verschillende partijen’ aldus Ben van de Ven, programma manager van het bureau Herstructurering.

Voor CCL een ambitieuze uitdaging omdat er naast het werven en selecteren van slimme en creatieve studenten ook een nieuw programma en methodiek ontwikkeld moest worden die in een week tot concrete resultaten moest leiden, het liefst met betrokkenheid van alle belangrijke stakeholders. Dit terwijl het grote lab een uiteindelijke doorlooptijd van vijf maanden heeft.

Uiteindelijk hebben 12 zeer enthousiaste en gemotiveerde studenten / pas afgestudeerden deelgenomen aan het lab. Hun achtergronden waren zeer divers: van Metropolitan Studies en Voeding en Diëtetiek uit Amsterdam, Industrial Ecology en Duurzame Energie uit Delft, tot Landbouw Techniek in Wageningen en de opleiding Cultuur en Beleid aan de VU in Amsterdam. De rode draad bij alle deelnemers was de aantoonbare interesse in duurzaam voedsel.

Belangrijke thema’s en kennis ontwikkelen middels een duurzame SWOT

De week kenmerkte zich in eerste instantie door het verwerken van grote hoeveelheden informatie. Op de eerste dag presenteerden een groep externe sprekers met een brede oriëntatie op het verduurzamen van de voedselketen hun kijk op het thema. Onderwerpen die hierbij aan bod kwamen waren onder andere de haalbaarheid en het belang van stadslandbouw voor de stad (door Jan Willem van der Schans van het LEI), innovatieve productietechnieken (Marcel Kers van Plantlab), innovatieve manieren van transport en distributie (door Robbert Boink van Willem en Drees en Paul Bartels van Food en Biobased Research uit Wageningen), maar ook duurzame gebieds- en gebouwontwikkeling en de relatie met het sluiten van lokale kringlopen door zowel Atto Harsta (Aldus bouwinnovatie) en Vincent Kuypers (Alterrra). Vervolgens werd er nadrukkelijk aandacht besteed aan de huidige situatie op het Food Center Amsterdam. Vanuit verschillende themagroepen is gewerkt aan het ontwikkelen van een duurzame SWOT van het Food Center Amsterdam, waarvoor rapporten zijn geraadpleegd, bedrijven op het FCA zijn geïnterviewd en er workshops zijn gehouden met belangrijke stakeholders van het FCA en externe specialisten.

Impactvolle en onzekere ontwikkelingen en de toekomstscenario’s

De belangrijkste stap daarna was om tijdens de derde en vierde dag van de week te komen tot een viertal toekomstscenario’s. In deze laatste fase is gekeken naar belangrijke ontwikkelingen – zoals de toenemende verkoop van voedsel via internet – met zowel een grote impact als een grote mate van onzekerheid voor wat dit betekent voor het Food Center Amsterdam. Te denken valt aan de mogelijk afnemende macht van de (tussen)handel (die breeduit vertegenwoordigd is op het FCA) die voortvloeit uit de toenemende internetverkoop. Daarbij zijn discussies gevoerd over de toenemende behoefte aan belevenis en betrokkenheid van consumenten en afnemers bij de herkomst, productie en verwerking van voedsel. Ook is nagedacht over de nadrukkelijke rol van het Food Center als distributie centrum versus de mogelijke kansen voor het FCA om op het terrein ook meer voorwaartse en achterwaartse integratie in de voedselketen te realiseren. Waarbij de steeds duurder wordende ‘golden mile’ om voedsel ook afgeleverd te krijgen bij de afzetmarkten, de behoefte aan meer lokale voedselverwerkende industrie en het creëren van meer added value op de FCA locatie in ogenschouw zijn genomen.

De omschrijving van de scenario’s

De SWOT en de scenario analyse leidde tot een tweetal assen en de uiteindelijke omschrijving van de volgende vier scenario’s op de uitersten van deze assen: scenario 1: ‘het FCA als eetbare suburb’, scenario 2: ‘het glazen FCA’, scenario 3: ‘Van plantfab tot FCA tafeltje dekje’ en scenario 4: ‘het FCA als TNT supersonisch DC’. Wie meer wil lezen over deze tot inspiratie dienende toekomstscenario’s van het Food Center Amsterdam verwijzen wij naar de presentaties en resultaten hieronder. Bekijk hier het resultaat!

Over de auteur

avatar
Jelmer Kranenburg